W dniu 15 marca 2018 roku weszło w życie rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie przedłużenia terminów wykonania niektórych obowiązków z zakresu dokumentacji podatkowej sporządzanej przez podmioty powiązane. Na mocy tego aktu prawnego przedłużono do końca września 2018 i końca września 2019 (w stosunku do obowiązków dokumentacyjnych z tytułu transakcji za rok 2017 i 2018) terminy:

• sporządzenia dokumentacji podatkowej cen transferowych o nowej znacznie rozbudowanej treści;
• złożenia urzędowi skarbowemu oświadczenia o sporządzeniu ww. dokumentacji;
• dołączenia do zeznania podatkowego za rok podatkowy uproszczonego sprawozdania CIT/PIT- TP.

Przedłużenie terminów to bardzo dobra wiadomość dla podatników. W uzasadnieniu do rozporządzenia wskazano, że zmiana terminów spowodowana jest sygnałami docierającymi do Ministerstwa Finansów od podatników, którzy nie mogą w terminie dochować wszystkich obowiązków.

WIELE DOKUMENTÓW W TYM SAMYM CZASIE

1 stycznia 2017 roku weszła w życie duża nowelizacja przepisów dotyczących cen transferowych wprowadzająca szereg obowiązków na handlujących ze sobą powiązanych przedsiębiorców. W związku z jej wprowadzeniem, znaczna część podatników wraz ze złożeniem rocznego zeznania podatkowego, musi przedstawić oświadczenie o sporządzeniu dokumentacji cen transferowych oraz sprawozdanie CIT-TP/PIT-TP. Te nowe obowiązki zgodnie z pierwotnym założeniem ministerstwa po raz pierwszy miały zatem być teoretycznie wykonane do końca marca 2018 r. (dla podatników podatku dochodowego osób prawnych) i do końca kwietnia 2018 r. (dla podatników podatku dochodowego od osób fizycznych) Czas na sporządzenie dokumentacji tylko pozornie wydaje się dość długi. Termin wykonania nowych obowiązków zbiega się niestety z innymi powinnościami podatkowymi, co znacznie utrudnia podatnikom ich spełnienie. W szczególności dotyczy to mniejszych podmiotów gospodarczych.

Kolejnym argumentem przemawiającym za odroczeniem terminu jest to, że zgodnie z nowymi przepisami wiele zapisów dokumentacji wynika bezpośrednio z zatwierdzonego sprawozdania podatkowego za rok dokumentowany. W przepisach umieszczono zapis, że dane wynikające ze sprawozdania uzupełnia się w okresie 10 dni od jego zatwierdzenia. Stąd też, stworzenie pełnej dokumentacji do dnia złożenia rocznego zeznania podatkowego jest niemożliwe. Tym samym podatnicy, składając oświadczenie o sporządzeniu dokumentacji, musieliby zaznaczać każdorazowo, że jest ona niepełna. Przedłużenie terminu powinno rozwiązać ten problem.

ZMIANA PODEJŚCIA FISKUSA

Odroczenie obowiązków w zakresie cen transferowych jest również korzystne z uwagi na treść interpretacji ogólnej wydanej 24 stycznia 2018 r. (DCT.8201.1.2018DCT.8201.1.2018). Zgodnie z jej treścią, licząc limit transakcyjny należy sumować transakcje jednego rodzaju z wszystkimi podmiotami powiązanymi, a nie z danym podmiotem powiązanym. Interpretacja ta jest zaskakująca z uwagi na to, że w trakcie roku 2017, w praktycznie wszystkich interpretacjach indywidualnych organy wskazywały, że limit transakcyjny odnosi się osobno do każdego podmiotu powiązanego. Przykładowo, w interpretacji indywidualnej z 13 grudnia 2017 r. (0111-KDIB1-2.4010.388.2017.1.BD) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdził, że „wskazany w art. 9a ust. 1d updop w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2017 r. limit należy odnosić osobno do łącznej wartości każdej transakcji danego rodzaju zawartej z danym podmiotem powiązanym i do każdego innego zdarzenia jednego rodzaju ujętego w księgach rachunkowych zawartego z danym podmiotem powiązanym."

Wydając tę interpretację ogólną Ministerstwo Finansów zanegowało tym samym interpretacje do tej pory publikowane, do których podatnicy się stosowali. Wykładania przepisów zawarta w interpretacji ogólnej jest o tyle zaskakująca, że nowe przepisy obowiązują już od ponad roku i do tej pory nie było wątpliwości, a wręcz jednolite podejście organów podatkowych w tym zakresie. Zmiana podejścia spowodowała, że niektórzy podatnicy muszą przygotować większą ilość dokumentacji podatkowych dla transakcji z podmiotami powiązanymi i zweryfikować dotychczasowe podejście. Należy również w tym zakresie przeprowadzić ponownie analizę, czy firmy podlegają obowiązkowi dokumentacyjnemu. Z uwagi na to, odroczenie terminu wydawało się niezbędne.

NIEJASNE REGULACJE

Przepisy dotyczące cen transferowych, które weszły w życie 1 stycznia 2017 roku, pozostają w wielu miejscach niejasne. Należy wskazać chociażby na sytuację spółek osobowych względem sprawozdań CIT-TP / PIT-TP, czy też danych, które mają zostać zawarte w dokumentacji grupowej (tzw. master file). W ustawie o CIT zostało wskazane, że dokumentację grupową sporządza się dla grupy podmiotów powiązanych. Nie zostało jednak zdefiniowane to pojęcie, a dla większości podatników uzyskanie danych potrzebnych do sporządzenia tego dokumentu jest w wielu przypadkach niemożliwe.

Przykład

Powiązanie pomiędzy podmiotami występuje na poziomie zarządczym, a dwie firmy nie tworzą grupy kapitałowej. W takiej sytuacji uzyskanie danych odnośnie do kształtowania polityki cen transakcyjnych jest niemożliwe.

Problem ten nie występuje natomiast na gruncie ustawy o PIT, gdzie wprost zdefiniowano grupę kapitałową. Natomiast w stosunku do spółek osobowych, a w szczególności spółek komandytowych, nie wiadomo kto ma złożyć oświadczenie CIT-TP / PIT-TP, jakie dane należy umieścić w tym dokumencie oraz który podatnik ma podawać dane dotyczące całego obrotu spółki.

Niejasności te, nie są niestety jedynymi jakie powstały na podstawie znowelizowanych przepisów. W związku z licznymi wątpliwościami podatników wysoce wskazane byłoby odniesienie się do nich przez Ministerstwo Finansów.

ZMIANY DOTYCZĄ TAKŻE UBIEGŁEGO ROKU

Rozporządzenie weszło w życie z dniem jego ogłoszenia i dotyczy zarówno obowiązków za rok 2017, jak i za rok 2018. Czas jaki pozostał do końca pierwszego wydłużonego terminu, czyli do końca września 2018 roku, zarówno podatnicy, jak i Ministerstwo Finansów powinni wykorzystać do jak najlepszego przygotowania się do spełnienia nowych obowiązków w zakresie cen transferowych.

Jarosław Włoch

Radca prawny Zastępca Dyrektora w Małopolskim Instytucie Studiów Podatkowych Sp.z o.o. w Krakowie